Wiki · dondap.com
Cẩm nang về trống và nhịp điệu: các loại trống Việt Nam, trống đồng Đông Sơn, cồng chiêng và bộ gõ dân gian, nghề làm trống, múa lân sư rồng, trống trong lễ hội, trống thế giới, bộ trống hiện đại, nhịp phách và khoa học của nhịp điệu.
Mở app Dồn DậpGiữ trống cái đội trống hội — lệch một nhịp, cả đội loạn›
Các loại trống Việt Nam
Trống Việt Nam chia bốn nhóm: trống lễ hội đình chùa, trống sân khấu như chầu, đế, cơm, trống cung đình Huế và trống các dân tộc như Paranưng, Ghinăng, h'gơr.
Các loại trống Việt Nam
Trống cái đình làng làm bằng gỗ mít và da trâu, báo hiệu tế lễ, khai hội, rước kiệu. Một hồi trống đi qua ba nhịp khoan, mau, dồn — chậm, nhanh, dồn dập.
Các loại trống Việt Nam
Trống chầu là trống nhỏ người cầm chầu dùng để khen chê, điểm câu hát trong ca trù và tuồng. Tiếng tom vào mặt, tiếng chát vào tang, mỗi lối chầu một ý.
Các loại trống Việt Nam
Trống cơm (phạn cổ) là trống hai mặt thân dài, vỗ bằng tay, đắp cơm nguội lên giữa mặt để chỉnh tiếng. Trống có trong dàn bát âm và bài quan họ Trống cơm.
Các loại trống Việt Nam
Trong chèo, trống cái mở màn tạo khí thế, còn trống đế đi sát từng câu hát, ra hiệu cho dàn nhạc và đế lời phụ hoạ. Không có trống thì không thành chiếu chèo.
Các loại trống Việt Nam
Trống chiến là trống nhỏ da căng, đánh hai dùi, tiếng đanh gắt, dẫn mọi cảnh ra tướng, múa võ, giao chiến trong tuồng và hát bội, đi cùng kèn và chập chõa.
Các loại trống Việt Nam
Nhã nhạc cung đình Huế dùng trống lớn, trống chiến, trống bản, trống cơm theo đúng nghi thức từng lễ. Nhã nhạc được UNESCO công nhận năm 2003.
Các loại trống Việt Nam
Trống Việt Nam chia bốn nhóm: trống lễ hội đình chùa, trống sân khấu như chầu, đế, cơm, trống cung đình Huế và trống các dân tộc như Paranưng, Ghinăng, h'gơr.
Các loại trống Việt Nam
Trống cái đình làng làm bằng gỗ mít và da trâu, báo hiệu tế lễ, khai hội, rước kiệu. Một hồi trống đi qua ba nhịp khoan, mau, dồn — chậm, nhanh, dồn dập.
Các loại trống Việt Nam
Trống chầu là trống nhỏ người cầm chầu dùng để khen chê, điểm câu hát trong ca trù và tuồng. Tiếng tom vào mặt, tiếng chát vào tang, mỗi lối chầu một ý.
Trống đồng Đông Sơn
Trống đồng Đông Sơn là trống đúc hợp kim đồng của cư dân văn hoá Đông Sơn, khoảng thế kỷ 7 TCN – thế kỷ 1–2 SCN; vừa là nhạc cụ, vật nghi lễ, biểu tượng quyền l
Trống đồng Đông Sơn
Trống đồng Ngọc Lũ tìm thấy khoảng 1893–1894 ở Bình Lục, mặt rộng khoảng 79 cm, sao 14 cánh, hoa văn nhà sàn, giã gạo, người lông chim; Bảo vật quốc gia từ 2012
Trống đồng Đông Sơn
Hoa văn trống đồng gồm lớp hình học (sao, vòng tròn chấm, răng cưa) và lớp hình tượng (người lông chim, nhà sàn, thuyền, chim, hươu, cóc), gắn với tín ngưỡng nô
Nghề làm trống
Làm trống cái gồm bốn nhóm việc: làm tang gỗ mít, thuộc da trâu, căng mặt trống, lên tiếng rồi đóng nêm tre, sơn tang. Khó nhất là tai thợ biết lúc da đủ căng.
Nghề làm trống
Da mặt trống là da sống khô: chọn da trâu cho trống lớn, da bò, da dê cho trống nhỏ, ngâm tách lông, cạo mỡ cho đều, căng phơi khô. Độ co của da tạo lực căng.
Nghề làm trống
Tang trống cái ghép từ nhiều ván gỗ mít bào cong, siết đai, chốt lại thành hình thùng phình giữa. Độ cao và độ phình của tang quyết định tiếng trầm hay sáng.
Cồng chiêng & bộ gõ dân gian
Cồng chiêng Tây Nguyên được UNESCO công nhận năm 2005, ghi danh đại diện năm 2008. Di sản gồm nhạc cụ, người chơi, bài chiêng, lễ hội, nhà rông và tín ngưỡng.
Cồng chiêng & bộ gõ dân gian
Cồng có núm ở giữa, tiếng trầm ngân, chiêng mặt bằng không núm, tiếng sáng chói. Nhiều dân tộc như người Mường không chia rạch ròi và gọi chung là chiêng.
Cồng chiêng & bộ gõ dân gian
Chiêng Mường là dàn chiêng có núm, mỗi người một chiếc, đánh dùi bọc vải theo nhiều bè đan cài. Chiêng đi cùng Tết, đám cưới, mừng nhà mới và tục sắc bùa chúc T
Múa lân sư rồng
Lân gốc kỳ lân có sừng, mặt hiền, hai người múa; sư có kiểu phương Nam đầu to sặc sỡ và phương Bắc lông xù; rồng thân dài do nhiều người cầm gậy uốn lượn theo n
Múa lân sư rồng
Người đánh trống dẫn mọi động tác của lân: ngủ, thức dậy, đi chào, dò đường, vui đùa, ăn lộc, kết. Mỗi đoạn có nhịp riêng, chiêng và chập chõa bám theo trống.
Múa lân sư rồng
Đầu sư Phật Sơn to, trán cao, có sừng; Hạc Sơn miệng dẹt như mỏ vịt, động tác giống thú thật; lân Việt có sừng rõ, mặt hiền, râu dài, đi cùng ông Địa.
Trống trong lễ hội & đời sống
Ở hội làng Bắc Bộ, trống báo hội, trống rước nước, rước kiệu, trống chiêng điều khiển lễ tế, rồi trống khai hội mở phần hội với các cuộc thi dân gian.
Trống trong lễ hội & đời sống
Chùa Việt có lầu chuông, lầu trống; chuông trống đánh vào giờ công phu, lễ lớn. Chuông trống Bát Nhã là đánh chuông và trống xen kẽ trong đại lễ, mang ý thức tỉ
Trống trong lễ hội & đời sống
Giỗ Tổ Hùng Vương mùng 10 tháng 3 âm lịch ở Đền Hùng có trống rước kiệu, trống chiêng dâng hương, hát xoan và trống đồng mô phỏng; tín ngưỡng được UNESCO ghi da
Trống thế giới
Taiko là tên chung các loại trống Nhật; nay thường chỉ lối diễn trống tập thể kumi-daiko ra đời năm 1951, phát triển nhờ các nhóm Osuwa Daiko, Ondekoza, Kodo.
Trống thế giới
Djembe là trống hình ly của người Mandinka Tây Phi, thân gỗ nguyên khối, da dê căng dây, vỗ tay cho ba tiếng bass, tone, slap, luôn đi cùng bộ trống trầm dunun.
Trống thế giới
Trống nói như dùndún của người Yoruba và atumpan của người Akan tái tạo cao độ và nhịp của ngôn ngữ có thanh điệu để truyền tin, đọc tên, kể chuyện.
Bộ trống hiện đại
Bộ trống cơ bản gồm trống bass đánh bằng bàn đạp, snare có dây lẫy, một đến ba tom, hi-hat điều khiển bằng chân, cymbal crash, ride, ghế và các chân đỡ.
Bộ trống hiện đại
Bộ trống ra đời ở Mỹ cuối thế kỷ 19 – đầu 20 khi một người chơi cả trống bass, snare, cymbal; bàn đạp khoảng 1909–1910, hi-hat thập niên 1920, rồi swing, bebop,
Bộ trống hiện đại
Hi-hat giữ nhịp đều bằng cách đóng mở, crash mỏng bùng mạnh để nhấn, ride dày cho tiếng rõ để giữ nhịp liên tục; cymbal tốt làm bằng đồng thiếc B20 hoặc B8.
Nhịp & phách
Phách là đơn vị đếm đều ta gõ chân theo; nhịp là cách các phách gom thành nhóm có mạnh, nhẹ lặp lại; tiết tấu là chuỗi âm dài ngắn đặt lên khung phách ấy.
Nhịp & phách
Tempo là tốc độ bản nhạc, đo bằng BPM (số phách mỗi phút): 60 BPM là một phách mỗi giây. Ru con khoảng 60–80, pop 100–130; tự đo bằng cách đếm 15 giây nhân 4.
Nhịp & phách
Số trên của số chỉ nhịp là số phách mỗi ô, số dưới là loại nốt tính một phách. 4/4 phổ biến nhất; 6/8 có sáu móc đơn nhưng cảm như hai phách lớn chia ba.
Khoa học của nhịp điệu
Ta nhún nhảy theo nhạc vì não liên tục dự đoán phách tiếp theo bằng cả vùng vận động. Groove mạnh nhất khi phách rõ, tempo vừa và đảo phách ở mức vừa phải.
Khoa học của nhịp điệu
Vẹt mào Snowball (nghiên cứu 2009) và sư tử biển Ronan (2013) đã được chứng minh chuyển động theo nhịp nhạc; giả thuyết học giọng của Patel vẫn đang được tranh
Khoa học của nhịp điệu
Mặt trống rung theo nhiều kiểu dao động không hài hoà nên ít có nốt rõ; căng hơn thì cao hơn, mặt to hay nặng hơn thì trầm hơn; timpani, tabla có mẹo để có nốt.